Özel dedektiflik önemli bir meslektir. Özellikle 19. yüzyılda önemi hızla artmıştır ve dedektiflik konuları filmlere, hikâyelere ve romanlara da konu olmuştur. Bu kalıcı eserler ve bu eserlerin kahramanları, geçmişten günümüze kadar adından söz ettirmiştir. Amerikalı yazar Frank Morrison Spillane’in yazdığı I,The Jury(Kanun Benim) polisiye romanı, 1947’de yayınlandıktan sonra büyük başarı kazandı ve seri haline gelen romanın kahramanı sıkı dedektif Mike Hammer çok sevildi. Amerikalı yazar, Mike Hammer karakterini, seri haline getirdiği romanlarında kullanmaya devam etti. Dedektif Mike Hammer romanları, (1953 yılında) Refik Erduran, Ertem Eğilmez ve Haldun Sel’in ortaklaşa kurdukları Çağlayan Yayınevi’nden, Kemal Tahir’in çevirisi ile Türkiye’de de çıkmıştır ve aynı başarıyı yakalamış, okuyucuların dikkatini çekmiştir. Bir diğer önemli roman kahramanı ise, Dedektif Sherlock Holmes’tur. Yaratıcısı İskoçyalı bir yazar olan, Arthur Conan Doyle tarafından, bu roman, ilk kez 1887'de yayınlanmıştır. Sherlock Holmes, olayları çözerken 'tümden gelim' yöntemini kullanır ve iyi bir gözlemcidir; ince ayrıntıları asla kaçırmaz. Entelektüel yönden de güçlüdür, enstrüman çalar ve savunma sanatlarında da oldukça beceriklidir. Onun maceraları, çok defa sinemaya aktarılmıştır. Müfettiş Gadget ise, bir başka çizgi film kahramanıdır. Uzun yıllar bu sakar ama sevimli ve işini bilen dedektif Gadget, çocukların ilgisini kazanmış ve evlerimize konuk olmuştur.